Danijela Pražić, profesorka muzike i pevačica, povezala je svoj pedagoški i izvođački rad sa muzičkim nasleđem Timočke Krajine. Od prvog školskog nastupa do festivalskih nagrada, njen put obeležava posvećenost vlaškoj izvornoj pesmi i želja da ona ostane bliska generacijama koje dolaze.
Pesme koje naučimo u detinjstvu često pamtimo duže od mnogih reči i događaja. Sa njima ostaju glasovi ukućana, porodična okupljanja i zvuk muzike koja je ispunjavala dom. Za Danijelu Pražić, taj dom bio je prvo mesto slušanja i učenja, a ljubav prema muzici razvijala se mnogo pre nego što je smogla hrabrosti da zapeva pred publikom.
U detinjstvu se stidela pevanja. Njen prvi nastup dogodio se zahvaljujući drugarici koja je, pred školsku priredbu, odlučila da taj stid prekine.
„Drugarica me je bukvalno ugurala u nastavničku kancelariju i rekla tadašnjem domaru, koji je inače bio i harmonikaš, da ja lepo pevam i da bih mogla da otpevam jednu pesmu na priredbi. Tada je došlo do mog prvog nastupa“, priseća se Danijela.
Iza tog prvog izlaska pred publiku već su stajale godine slušanja različitih melodija. Njen otac bio je obožavalac i kolekcionar muzike, pa je uz njega upoznavala vlaške, rumunske i srpske narodne pesme, ali i strane hitove. Porodični repertoar kasnije je proširivala na festivalima, kroz projekte i susrete sa kolegama.
„Pesme sam učila prvo u porodici, onda kasnije na raznim festivalima, kroz projekte i od kolega.“
Važan podsticaj za muzičko obrazovanje dobila je od teče, bubnjara iz Negotina. Ohrabrio ju je da upiše muzičku školu, a potom je uveo u svet profesionalnog muziciranja. Profesionalno se bavi pevanjem od 2001. godine.
Njena veza sa tradicijom rodnog kraja dobila je poseban oblik tokom studija. Kao muzički pedagog, odlučila je da istražuje i prikuplja muzičku zaostavštinu, običaje i tradiciju Timočke Krajine — građu koju je želela da približi i školskoj nastavi.
Diplomski rad posvetila je temi „Muzička tradicija Timočke Krajine i njena primena u nastavnom programu muzičke kulture u osnovnoj školi“. U okviru odbrane, 2007. godine održala je javni čas u Domu kulture u Kladovu i diplomirala sa ocenom deset. Istraživanje lokalnog nasleđa tako je povezala sa pitanjem koje je i danas zaokuplja: kako decu upoznati sa muzikom sredine u kojoj odrastaju?
Na njenom izvođačkom putu nizala su se priznanja. Još 1996. godine, kao najmlađa učesnica takmičenja „Prvi glas Timočke Krajine“, osvojila je drugu nagradu. Na drugom Festivalu vlaške izvorne pesme „Gergina“ u Negotinu, 2010. godine, pripalo joj je prvo mesto za solističko izvođenje. Iste godine učestvovala je i na Radio-televizijskom festivalu narodne pesme „Moravski biseri“ u Petrovcu na Mlavi.
Prva mesta u kategoriji solo pesme sa muzičkom pratnjom osvojila je na festivalima vlaške izvorne pesme u Boru 2015. i 2019. godine. Nagrade su potvrđivale njen rad, ali je posvećenost ovom repertoaru ostala pre svega lična.
„Vlaška muzika u mom životu zauzima bitno mesto. Pored pedagoškog rada, a na ogromnu radost moje majke, duboko sam posvećena vlaškim izvornim pesmama i očuvanju tradicije rodnog kraja.“
U pesmama koje izvodi prepoznaje priče o ljubavi i svakodnevnom životu. Ljubav dvoje mladih, roditeljska briga, bliskost brata i sestre, nežnost baka i deka prema unucima — sve su to teme o kojima se peva. Uz njih su priroda, seoski život, igranke i druženja.
Danijela posebno izdvaja melodiku, ornamentiku i način izvođenja. Prema njenom iskustvu, upravo te osobenosti privlače i slušaoce koji se prvi put susreću sa vlaškom muzikom.
„Ljudi koji nisu u kontaktu sa vlaškom muzikom oduševljavaju se njenom melodikom, ornamentikom, sadržajem i načinom izvođenja.“
Ipak, kada govori o budućnosti izvorne pesme, ukazuje na sve manje interesovanje mladih. Festivale vidi kao važna mesta njenog očuvanja, a rešenje za kontinuirano učenje prepoznaje u otvaranju škole vlaškog pevanja. Takva škola omogućila bi da se uz melodiju uče reči, značenje stihova i tradicionalni način izvođenja.
Veruje i u rad udruženja koja okupljaju ljude posvećene nasleđu.
„Verujem da udruženja koja neguju vlašku pesmu, tradiciju i običaje umnogome doprinose da se ona sačuva od zaborava.“
Od drugarice koja ju je ohrabrila da prvi put zapeva pred publikom do ideje o osnivanju škole vlaškog pevanja, Danijelina priča svedoči o značaju podrške i prenošenja znanja. Danas želi da sličan podsticaj dobiju i mladi, kako bi pesme koje je učila u porodici i od drugih izvođača nastavile da žive u glasovima novih generacija.
Priča o Danijeli Pražić deo je emisije TV Kladovo „Vlaška muzika – glasovi koji čuvaju identitet“, realizovane u okviru projekta „Očuvanje identiteta Vlaha u istočnoj Srbiji“. Projekat je sufinansiran sredstvima Ministarstva informisanja i telekomunikacija Republike Srbije, na osnovu Konkursa za sufinansiranje projekata proizvodnje medijskih sadržaja na jezicima nacionalnih manjina u 2026. godini.
Celu emisiju možete pogledati na YouTube kanalu TV Kladovo.
